ေလးသေခၤ်ႏွင္႔ ကမၻာတစ္သိန္းတြက္ပံု

(၁) ဒီပကၤရာ ဘုရားပြင္႔ရာ ကမာၻၾကီးဆံုးေသာအခါ ကမာၻၾကီး တစ္ခုေပၚလာ၏ ။ ထိုကမာၻမွာ ဘုရားမပြင္႔ေသာ သုညကမာၻျဖစ္၏ ။
ထိုကဲ႔ သို႔ေသာ သုညကမာၻေပါင္းမည္မွ်ဟု ေရတြက္မရေအာင္ မ်ားလွ၏ ။ ထို႔ေနာက္ ကမာၻတစ္ခုေပၚ လာ၏ ။ ထိုကမာၻ၌ ေကာ႑ညဗုဒၶ ပြင္႔ေတာ္

မူ၏ ။ ထိုဘုရားပြင္႔ရာ ကမာၻကို အသုညကမာၻဟုေခၚ၏ ။ ထို ဒီပကၤရာဗုဒၶပြင္႔ရာ ကမာၻႏွင္႔ ေကာ႑ညဗုဒၶပြင္႔ေတာ္မႈရာ ကမာၻႏွစ္ခု တို႔၏ အၾကားကာ
လ၌ ေပၚခဲ႔ေသာ သုညကမာၻၾကီးေပါင္း အသေခၤ်သည္ အေလာင္းေတာ္ပါရမီ ျဖည္႔က်င္႔ရာ ဗုဒၶႏ ၱရအေသေခၤ် တစ္ခုျဖစ္၏ ။
(၂) ထိုေကာ႑ညဗုဒၶပြင္႔ရာ ကမာၻကုန္ဆံုးေသာအခါ ဘုရား မပြင္႔သည္႔ သုည ကမာၻေပါင္း အသေခၤ်လာျပန္၏ ။ ထို႔ေနာက္ ကမာၻတစ္
ခု ေပၚလာ၏ ။ ထိုကမာၻ၌ မဂၤလဗုဒၶ ၊ သုမနဗုဒၶ ၊ ေရ၀တဗုဒၶ ၊ ေသာဘိတဗုဒၶ ဟူေသာ ဗုဒၶေလးဆူပြင္႔ေတာ္မူ ၏ ။ ထိုေကာ႑ညဗုဒၶပြင္႔ရာ ကမာၻႏွင္႔
မဂၤလဗုဒၶတို႔ပြင္႔ရာ ကမာၻတို႔အၾကား ကာလ၌ ေပၚခဲ႔ေသာ သုညကမာၻၾကီးေပါင္း အသေခၤ်သည္ အေလာင္းေတာ္ ပါရမီျဖည္႔က်င္႔ရာ ဗုဒၶႏ ၱရအသ
ေခၤ်တစ္ခု ျဖစ္ ၏ ။
(၃) ထိုဘုရားေလးဆူပြင္႔ေတာ္မူရာ ကမာၻကုန္ဆံုးေသာအခါ သုည ကမာၻၾကီးေပါင္း အသေခၤ် လာျပန္၏ ။ ထို႔ေနာက္ ကမာၻတစ္ခုေပၚ
လာ၏ ။ ထိုကမာၻ၌ အေနာမဒႆီ ၊ ပဒုမဗုဒၶ ၊ နာဒရဗုဒၶ ဟူေသာ ဘုရားသံုးဆူ ပြင္႔ေတာ္မူ၏ ။ ထို ေသာဘိတဗုဒၶ ဘုရားရွင္တို႔ပြင္႔ရာ ကမာၻႏွင္႔ အေနာ
မႆီ ဘုရားရွင္တို႔ပြင္႔ရာ ကမာၻတို႔၏ အၾကား၌ျဖစ္ေပၚခဲ႔ေသာ သုညကမာၻ ၾကီးေပါင္း အသေခၤ်သည္ အေလာင္းေတာ္ပါရမီျဖည္႔က်င္႔ရာ ဗုဒၶႏ ၱရအေသ
ေခၤ်တစ္ခု ျဖစ္၏ ။
(၄) နာဒရဗုဒၶပြင္႔ရာ ကမာၻကုန္ဆံုးေသာအခါ သုညကမာၻေပါင္း အသေခၤ်လာျပန္၏ ။ ထို႔ေနာက္ ကမာၻတစ္ခုေပၚလာ ၏ ။ ထိုကမာၻ၌
ပဒုမုတၱရဗုဒၶပြင္႔ေတာ္မူ၏ ။ နာဒရဘုရားရွင္တို႔ပြင္႔ေတာ္မူရာ ကမာၻႏွင္႔ ပဒုမုတၱရဗုဒၶပြင္႔ေတာ္မူရာ ကမာၻတို႔၏ အၾကား၌ ျဖစ္ေပၚခဲ႔ေသာ သုညကမာၻ
ေပါင္း အသေခၤ်သည္ အေလာင္းေတာ္ပါရမီျဖည္႔က်င္႔ရာ ဗုဒၶႏ ၱရအေသေခၤ်တစ္ခု ျဖစ္၏ ။
ကမာၻတစ္သိန္း
ထို႔ေနာက္ ပဒုမုတၱရဗုဒၶပြင္႔ရာ ကမာၻမွ သိခီဗုဒၶႏွင္႔ ေ၀ႆဘူဗုဒၶႏွစ္ဆူပြင္႔ေတာ္မူရာ ကမာၻအထိ ကမာၻေပါင္းတစ္သိန္းႏွစ္ကမာၻရွိ၏ ။
ကမာၻတစ္သိန္း ဟူ၍သာ အလြယ္ေခၚၾက၏ ။ ထို ကမာၻမ်ား အတြင္း၌ ဘုရား ၁၂ ဆူပြင္႔ေတာ္မူၾက၏ ။ အေလာင္းေတာ္သည္ ထိုကမာၻတစ္သိန္း
ကာလပတ္လံုးလည္း ပါရမီဆယ္ပါး တို႔ကို ျဖည္႔က်င္႔ေတာ္မူခဲ႔ ၏ ။
Credit- အရႈံးမရွိေသာ ဒႆန စာအုပ္

၃၈ - ျဖာ မဂၤလာတရားေတာ္ ( 38 Mangalas , Welfares )

၁ . လူဆိုး လူမိုက္ကို မမီွ၀ဲ မေပါင္းသင္းျခင္း
1. Not to associate with fools.
၂. ပညာရွိ လူလိမၼာကို မွီ၀ဲေပါင္းသင္းျခင္း
2. To associate with wise.
၃.ပူေဇာ္ထိုက္သူတို႔ကို ပူေဇာ္ျခင္း
3. To honour those-worthy of honour.
၄. သင့္ေလ်ာ္ေသာအရပ္တြင္ ေနျခင္း
4. To live in suitable region.
၅. ေရွးကျပဳဖူးခဲ့ေသာ ေကာင္းမႈ အထူးရွိျခင္း
5. To have accumulated merits of the past.
၆. မိမိ၏ ကိုယ္စိတ္ႏွစ္ပါးကို ေစာင့္ထိန္းျခင္း
6. To be rightly concentrated on oneself.
၇. အၾကား အျမင္မ်ားျခင္း
7. To have immensity of knowledge.
၈. စက္မႈ လက္မႈ အတတ္တို႔ကို တတ္ေျမာက္ျခင္း
8. To acquire skill in sciences.
၉. လူ႔က်င့္၀တ္ကို ေကာင္းစြာသင္ၾကား နားလည္ျခင္း
9. To be well-trained in displine.
၁၀. အေျပာအဆို ခ်ိဳသာယဥ္ေက်းျခင္း
10. To have pleasant speech.
၁၁. အမိအဖတို႔ကို လုပ္ေကၽြးျပဳစုျခင္း
11. To serve one's actions.
၁၂. ဇနီးႏွင့္ သားသမီးတို႔ကို လုပ္ေကၽြးျပဳစုျခင္း
12. To look after one's family.
၁၃. ရႈပ္ေထြးမႈကင္းလွ်က္ စနစ္တက် ၾကိဳးစားစူးစိုက္ လုပ္ကိုင္ျခင္း
13. To be peaceful in one's action.
၁၄. စြန္႔ၾကဲေပးကမ္း လွဴဒါန္းျခင္း
14. To donate generously.
၁၅.ေကာင္းေသာ အက်င့္တရားကိုက်င့္ျခင္း
15. To live the life of Dhamma.
၁၆. ေဆြမ်ိဳးတို႔ကို ေထာက္ပံ့ကူညီျခင္း
16. To help one's relations.
၁၇. အျပစ္ကင္းေသာ အလုပ္ကို လုပ္ကိုင္ျခင္း
17. To abstain from immoral livelihood.
၁၈. မေကာင္းမႈကို စိတ္ျဖင့္ ေရွာင္ရွားျခင္း
18.To abstain from evil (mental).
၁၉. မေကာင္းမႈကို ကိုယ္ ႏႈတ္ျဖင့္ ေရွာင္ရွားျခင္း
19. To abstain from evil (physical)
၂၀. မူးယစ္ေသစာ မေသာက္စားျခင္း
20. To abstain from intoxicants.
၂၁. ကုသိုလ္တရားတို႔ကို မေမ့မေလ်ာ့ျခင္း
21. To practice Dhamma deligently.
၂၂. ရိုေသေလးစားထိုက္သူကို ရိုေသေလးစားျခင္း
22. To be respectful.
၂၃. မိမိကိုယ္ကို ႏွိမ့္ခ်ျခင္း
23. To be humble.
၂၄. တင္းတိမ္ေရာင့္ရဲျခင္း
24. To be content.
၂၅. သူ႔ေက်းဇူးကိုသိျခင္း
25. To be grateful.
၂၆. သင့္ေလ်ာ္ေသာအခါ တရားနာျခင္း
26. To listen Dhamma at appropriate time.
၂၇. သည္းခံျခင္း
27. To be tolerant.
၂၈. ဆိုဆံုးမလြယ္သူ ျဖစ္ျခင္း
28. To be obedient.
၂၉. ရဟန္းသူျမတ္တို႔ကို ဖူးေျမာ္ျခင္း
29. To see saintly people.
၃၀. သင့္ေလ်ာ္ေသာအခါတြင္ တရားစကား ေဆြးေႏြးေမးျမန္းျခင္း
30. To discuss Dhamma at appropriate times.
၃၁. ျခိဳးျခံေသာအက်င့္ကို က်င့္ျခင္း
3. To have asectic practices.
၃၂. ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္ျခင္း
32. To observe celibacy.
၃၃. သစၥာေလးပါးတရားကို သိျမင္ျခင္း
33. To observe Noble Truths.
၃၄. နိဗၺာန္ကို မ်က္ေမွာက္ျပဳရျခင္း
34. To realize Nibbana.
၃၅. ေလာကဓံတရားႏွင့္ ေတြ႔ေသာအခါ စိတ္မတုန္လႈပ္ျခင္း
35. To remain equanimous while coming in contact with visicitudes of life.
၃၆. ပ်က္စီးျခင္း . ဆင္းရဲဒုကၡျဖစ္ျခင္းနွင့္ ေတြ႔ၾကံဳရေသာအခါတြင္ စိုးရိမ္ပူေဆြးမႈ မရွိျခင္း
36. To remain free from sorrow.
၃၇. လိုခ်င္တပ္မက္ျခင္း ၊ ရာဂ စေသာ ျမဴအညစ္ေၾကး မရွိျခင္း
37. To remain free from impurity.
၃၈. စိတ္ကို ပူပန္ေစေသာ ကိေလသာမွ လြတ္ကင္းရာ ေဘးမရွိျခင္း
38. To remain free from

Credit - Dhamma Knowledge

ကထိန္သကၤန္း လွဴဒါန္းရက်ိဳး ငါးမ်ိဳး

“ ရဟန္းေတာ္မ်ားအား ဘုရားရွင္ရဲ႕၀ိနည္း(၅)ခုကို အခ်ိန္တစ္ခုထိ ေလ်ာ့ပါးေစတဲ့ ကထိန္အလွဴ”


ကထိန္သကၤန္းတည္းဟူေသာ လွဴဖြယ္၀တၳဳဟာ ဘယ္လိုထူးျခားခ်က္နဲ႔ ျပည့္စံုသလဲဆိုရင္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ပညတ္ထားတဲ့ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ျဖစ္တဲ့ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္တခ်ဳိ႕ကို အခ်ိန္ကာလ အကန္႔အသန္႔တစ္ခုအတြင္း ေခတၱခဏ ပယ္ႏုတ္ေပးနိဳင္တဲ့ အစြမ္းသတၱိနဲ႕ ျပည့္စံုပါတယ္။ မိမိတို႔ လွဴလိုက္တဲ့ ကထိန္သကၤန္းဟာ ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္မ်ားကို ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ ငါးခုကေန အခ်ိန္ကာလ အကန္႔အသတ္အတြင္း ေခတၱခဏ သက္သာခြင့္ရေအာင္ဖန္းတီးေပးနိဳင္ပါတယ္။
★ ေလာကမွာ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ျဖစ္တဲ့ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတြကို ဘယ္လူ ဘယ္နတ္ ဘယ္ျဗဟၼာ ဘယ္သတၱ၀ါမွပယ္လည္း မပယ္နိဳင္ပါဘူး။ ျဖည့္လည္းမျဖည့္နိဳင္ပါဘူး။ ျပဳလည္း မျပင္နိဳင္ပါဘူး။ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ကို ဘယ္သူမွ ကိုယ့္သေဘာနဲ႔ကိုယ္ ပယ္ႏုတ္ျဖည့္စြက္ျခင္း ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျခင္း လုပ္လို႔မရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကထိန္အလွဴရွင္မ်ား လွဴဒါန္းလိုက္တဲ့ ကထိန္းသဃၤန္းကေတာ့ လုပ္နိဳင္ပါတယ္။ သိကၡာပုဒ္ေတြအားလံုးကိုေတာ့ မလုပ္နိဳင္ပါဘူး။ သိကၡာပုဒ္ငါးခုကိုေတာ့ လုပ္နိဳင္ပါတယ္။
(မ်ားရာ လိုက္ျပီး ငါးခုလို႔ေျပာတာပါ။ သိကၡာပုဒ္အေနနဲ႕ကေတာ့ ေလးခုပါပဲ)
★ ကထိန္အလွဴရွင္မ်ားလွဴဒါန္းလိုက္တဲ့ ကထိန္သကၤန္းနဲ႔ သံဃာေတာ္မ်ားက ကထိန္ခင္းလိုက္ရျပီ ဆိုရင္ ဒီကထိန္ရဲ႕အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္မ်ားဟာ သီတင္းကြ်တ္လျပည့္ေက်ာ္ တစ္ရက္ေန႔ကေန စျပီး တေပါင္းလျပည့္ေန႔အထိ ငါးလအတြင္းမွာ ျမတ္စြာဘုရားပညတ္ထားတဲ့ သိကၡာပုဒ္(ငါးခုကို) မလိုက္နာ မက်င့္သံုးေနလို႔ ရပါတယ္။ တစ္နည္းေျပာရရင္ ျမတ္စြာဘုရား နဂိုကပညတ္ထားတဲ့
သိကၡာပုဒ္ (ငါး)ခုဟာ ဒီငါးလအေတာအတြင္းမွာေတာ့ ကထိန္အာနိသင္ရထားတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြ အတြက္ သိကၡာပုဒ္လို႔မဆိုနိဳင္ဘူး။ ဒီ ငါးလ အတြင္းမွာ ဒီသိကၡာပုဒ္မရိွေတာ့ဘူးလို႔ သေဘာေပါက္ရင္ ပိုရွင္းသြားေတာ့မွာေပါ့။
★ ဒီသိကၡာပုဒ္ငါးခုကို ဒီငါးလအတြင္းမွာ မက်င့္ဘဲ ေနလို႔ရတယ္ဆိုေတာ့ မ်ကင့္လို႔လည္း အာပတ္သင့္မသြားဘူးလို႔ ဆိုလိုတာပါ။ က်င့္စရာမလိုဘူးဆိုရင္ မေလးမစားလုပ္ရမွာမ်ဳိးေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ျမတ္စြာဘုရားကိုယ္တိုင္ကိုက ဒီသိကၡာပုဒ္(၅)ခု မက်င့္လည္းရတယ္။
ဒီသိကၡာပုဒ္ငါးခု မရိွေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္ေျပာထားတာပါ။ တေပါင္းလျပည့္
ေက်ာ္သြားရင္ေတာ့ မူလအတိုင္း ျပန္ျပီးေတာ့ က်င့္သံုးရမွာပါ။
အဲ့ဒီလို ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ျဖစ္တဲ့ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတြကို ဘယ္ေလာက္ၾကီးက်ယ္ခန္းနားတဲ့ ဒါနကုသိုလ္ကမွ မပယ္ႏုတ္နိဳင္ပါဘူး။ ဘယ္ေလာက္ၾကီးက်ယ္သန္႔စင္တဲ့ သီလကုသိုလ္ကမွလည္း မပယ္ႏုတ္နိဳင္ပါဘူး။ ဘယ္ေလာက္ၾကီးက်ယ္တဲ့ ဘာ၀နာကုသိုလ္ကမွလည္း မပယ္ႏုတ္နိဳင္ပါဘူး။
★ အဆင့္အတန္းျမင့္လွတဲ့ ၀ိပႆနာကုသိုလ္ေတြ မဂ္ကုသိုလ္ေတြ ေလာကုတၱရာကုသိုလ္ေတြ ကလည္း ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ျဖစ္တဲ့ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတြကို မပယ္ႏုတ္နိဳင္ပါဘူး။ ကထိန္အလွဴရွင္မ်ား လွဴဒါန္းတဲ့ ကထိန္အလွဴ တစ္ခုတည္းကသာလွ်င္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ႕ အာဏာစက္ျဖစ္တဲ့ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ငါးခုကို ေခတၱခဏပယ္ႏုတ္နိဳင္ပါတယ္။ အဲ့ဒါကိုက အင္မတန္ ထူးျခားမႈတစ္ခုပါပဲ။ ကထိန္အလွဴကို အထူးျခားဆံုးအလွဴလို႔ေျပာရတာ ဒီအခ်က္က အဓိကပဓာန အက်ဆံုးပါပဲ။ ဒီတစ္ခ်က္တစ္ခုနဲ႔တင္ ကထိန္အလွဴဟာ အထူးျခားဆံုး အလွဴျဖစ္ေနပါျပီ။ ဘာေတြလဲဆိုေတာ့
★ (၁)“ အနာမႏၲစာရ ” ဆိုတဲ့သိကၡာပုဒ္။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ျမိဳ႕ရြာထဲက အိမ္တစ္အိမ္က ဆြမ္းစားပင့္ထားတယ္ဆိုရင္ အဲ့ဒီအိမ္ကို ဆြမ္းမစားခင္မွာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဆြမ္းစားျပီးေနာက္ပိုင္းမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ ရပ္ထဲရြာထဲ အေၾကာင္းကိစၥ တစ္ခုခုနဲ႔ထြက္စရာရိွတယ္ဆိုရင္ ေက်ာင္းတိုက္ထဲမွာ ရိွတဲ့ မိမိရဲ႕ မ်က္ေမွာက္မွာ ထင္ရွားရိွတဲ့ သံဃာတစ္ပါးပါးကို ပန္ေျပာျပီးမွ သြားရတယ္။ “တပည့္ေတာ္ ဘယ္သြားမလို႔ပါဘုရား ဘာကိစၥနဲ႔ ဘယ္ၾကြမလို႔ပါဘုရား” စသည္ျဖင့္ ရဟန္းသံဃာတစ္ပါးပါးကို ပန္ေျပာျပီးမွ ျမိဳ႕ထဲရြာထဲကို သြားခြင့္ရိွတယ္။ ဘယ္သူ႕မွမပန္ဘဲ ငါဆရာေတာ္ပဲ သြားခ်င္ရာသြားမယ္၊ မဟုတ္တာလုပ္တာမွ မဟုတ္တာ၊ အခ်ိန္တန္ျပန္မွာပဲဥစၥာ လို႔ ဘယ္သူ႕မွ မပန္ပဲ ျမိဳ႕ထဲရြာထဲကို သြားခြင့္မရိွပါဘူး။ အာပတ္သင့္ပါတယ္။ ကထိန္အာနိသင္ရျပီဆိုရင္ေတာ့ ျမိဳ႕ရြာထဲ အေၾကာင္းကိစၥရိွလို႔ ဘယ္သူ႕မွ မပန္ဘဲ သြားလို႔ရပါတယ္။ အဲ့ဒီလို သြားလို႔လဲ အာပတ္ မသင့္ေတာ့ပါဘူး။ အျပစ္မေရာက္ပါဘူး။ သို႕ေသာ္လည္း ယဥ္ေက်းမႈစည္းကမ္းအရေတာ့ ေျပာရမွာေပါ့ ဒါမွလည္း အေၾကာင္းကိစၥရိွတဲ့အခါ ဆက္သြယ္လို႔ရတာေပါ့။ ေျပာလို႔ ဆိုလို႔ရတာေပါ့။
★ (၂)“အသမာဒါနစာရ” ဆုိတာကေတာ့ သံဃာေတာ္မ်ားဟာ တိစီ၀ရိက္အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ့ သကၤန္းကို တစ္ညမွ ကိုယ္နဲ႔ကင္းကြာေနခြင့္ မရိွပါဘူး။ မိမိ တိစီ၀ရိက္ အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ့ သကၤန္း၊
ဧကသီရယ္၊ သင္းပိုင္ရယ္၊ ႏွစ္ထပ္သကၤန္းၾကီးရယ္ ဒီသံုးထည္ကို
ေနာက္တစ္ေန႔ အာရံုတက္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ကိုယ့္ရဲ႕ ႏွစ္ေတာင့္ထြာပတ္၀န္းက်င္မွာ ရိွေနရမယ္။ ခႏၶာကိုယ္မွာ ၀တ္ထားလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ မ၀တ္ရင္လည္း  ကိုယ့္ရဲ႕ ႏွစ္ေတာင္ထြာ အတြင္းမွာ ေခါက္ထားျပီးေတာ့ပဲျဖစ္ျဖစ္ ရိွေနရမယ္။ ကိုယ့္ရဲ႕ႏွစ္ေတာင့္ထြာအတြင္းမွာ အဲ့ဒီ တိစီ၀ရိက္ အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ့ သကၤန္းသံုးထည္ မရိွဘူးဆိုရင္ အာပတ္သင့္သြားျပီ။
★ ဒီေနရာမွာ “တိစီစရိက္အဓိ႒ာန္” ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္ေလးကို နည္းနည္းေလး အာရံုျပဳၾကည့္ရေအာင္။ တိစီ၀ရိက္ ဆိုတာကေတာ့ “တိ” ဆိုတာ သံုးခုပါပဲ။“စီ၀ရိက္” ဆိုတာ သကၤန္းေပါ့။
၀ိနည္း တိ၀ီ၀ရိက္အဓိ႒ာန္တယ္ ဆိုတာကေတာ့ ဧကသီတစ္ခုကိုလည္း
ဤသကၤန္းကို ဧကသီအျဖစ္နဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳျပီး အသံုးျပဳပါမယ္။ ဒီလို အဓိ႒ာန္ တင္ထားရတယ္။ သင္းပိုင္းတစ္ခုကိုလည္းပဲ ဤသကၤန္းကို သင္းပိုင္အျဖစ္နဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳျပီး အသံုးျပဳပါမယ္။ သင္းပိုင္းမွတ္မွတ္ အသံုးျပဳပါမယ္။ ႏွစ္ထပ္သကၤန္းကိုလည္း ဤႏွစ္ထပ္သကၤန္းၾကီးကို ႏွစ္ထပ္သကၤန္းၾကီးအျဖစ္နဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳျပီး အသံုးျပဳပါမယ္။ အဲ့ဒီလို အဓိ႒ာန္ထားရတယ္။
★ အဲ့ဒီလိုအားျဖင့္ ဧကသီတစ္ထည္ သင္းပိုင္းတစ္ထည္ ႏွစ္ထပ္သကၤန္းတစ္ထည္ သကၤန္းသံုးထည္ ကို သူ႕ဆိုင္ရာ ဆိုင္ရာ နာမည္ေတြနဲ႔ အဓိ႒ာန္ထားတာကို တိစီ၀ရိက္ အဓိ႒ာန္ တင္တယ္လို႔ ေခၚတယ္။ သံုးထည္ထက္ပိုျပီးေတာ့ အဓိ႒ာန္မထားရဘူး။ အဲ့ဒီသံုးထည္ကို ၀ိနည္းတိစီ၀ရိက္ အဓိ႒ာန္ တင္ထားတဲ့ သကၤန္းလို႔ ေခၚတယ္။ ေလာကမွာ သားမွတ္မွတ္ မယားမွတ္မွတ္ ေပါင္းပါမယ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္နဲ႔ စာခ်ဳပ္မွာ လက္မွတ္ထိုး သလို ဒီသကၤန္းသံုးထည္ကို သင္းပိုင္မွတ္မွတ္ ဧကသီမွတ္မွတ္ သကၤန္းၾကီးမွတ္မွတ္ အသံုးျပဳပါမယ္လို႔ လက္မွတ္ထိုးျပီးေတာ့ မခြဲမခြာ သံုးလိုက္တဲ့ သေဘာပါပဲ။
★ အဲ့ဒီ ၀ိနည္းတိစီ၀ရိက္အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ့ သကၤန္းဟာ အရုဏ္တက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကိုယ့္ႏွစ္ေထာင့္ထြာ အတြင္း ရိွေနရမယ္။ မရိွရင္ အာပတ္သင့္ပါတယ္။ တိစီ၀ရိက္က ႏွစ္မ်ဳိးရိွပါတယ္။ ခုနကေျပာတာက ၀ိနည္းတိစီ၀ရိက္ပါ။
ေနာက္တစ္ခုက ဓုတင္တိစီ၀ရိက္ပါ။ ဓုတင္ေဆာင္တဲ့ပုဂၢိဳလ္မ်ားလည္း သကၤန္းသံုးထည္ပဲ ထားရပါတယ္။ အဲ့ဒီ ဓုတင္တိစီ၀ရိက္ ေဆာင္ထားတဲ့သူကေတာ့ သကၤန္းသံုးထည္ထက္ ပိုထားခြင့္မရိွဘူး။ သကၤန္းၾကီးရယ္၊ သင္းပိုင္ရယ္၊ ဧကသီရယ္ ဒါပဲထားရတယ္။ ခုနကေျပာတဲ့ ၀ိနည္းတိစီ၀ရိက္ အဓိ႒ာန္ထားတဲ့ ရဟန္းေတာ္က သကၤန္းသံုးထည္ကိုသာ သင္းပိုင္မွတ္မွတ္၊ ဧကသီမွတ္မွတ္၊ သကၤန္းၾကီးမွတ္မွတ္ အဓိ႒ာန္တင္ထားျပီး က်န္တဲ့သကၤန္းေတြကိုေတာ့ ဆယ္စံုပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အစံုတစ္ရာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္ေလာက္ပဲျဖစ္ျဖစ္ ၊ ပရိကၡာရေစာဠ အဓိ႒ာန္လို႔ေခၚတဲ့ သာမန္အသံုးအေဆာင္ သကၤန္းအျဖစ္နဲ႔ပဲ အဓိ႒ာန္တင္ထားလို႔ရိွရင္ အစံုေပါင္းမ်ာစြာ သိမ္းဆည္းထားပိုင္ခြင့္ ရိွပါတယ္။ သိမ္းစည္းထားလို႔ ဘာအာပါတ္မွ မသင့္ပါဘူး။
★ ဓုတင္တိစီ၀ရိက္ေဆာင္တဲ့ ရဟန္းကေတာ့ သံုးထည္ပဲထားရပါတယ္။ သင္းပိုင္ ဧကသီ သကၤန္းၾကီး ဘာမွအပိုထားခြင့္မရိွပါဘူး။ သကၤန္းသံုးထည္ကလြဲရင္ အ၀တ္မွန္သမွ် ဘာမွမထားဘဲနဲ႔ ေနထိုင္က်င့္သံုးၾကတဲ့ နည္းပါပဲ။ သကၤန္းမ်ားမ်ားထားရင္ ကိေလသာမ်ားမ်ားျဖစ္တယ္လို႔ ယူဆျပီး ကိေလသာကို ခါတြက္ဖ်က္ဆီးတဲ့ အေနနဲ႔ က်င့္သံုးၾကတာပါပဲ။ (ဓုတင္=ကိေလသာကို ခါတြက္ျခင္း၏ အေၾကာင္း)
★ ၀ိနည္းတိစီ၀ရိက္အဓိ႒ာန္တင္ထားတဲ့ သကၤန္းကိုယ့္ရဲ႕ ႏွစ္ေတာင့္ထြာတြင္းမွာ မရိွဘဲနဲ႔ အရုဏ္တက္သြားရင္ အာပတ္သင့္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ခုကထိန္သကၤန္းနဲ႔ ကထိန္ခင္းလိုက္ျပီဆိုရင္ေတာ့ ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္မ်ားဟာ ႏွစ္ေတာင့္ထြာ မကလို႔ ႏွစ္မိုင္ပဲေ၀းေ၀း ထားလို႔ရပါျပီ။ အရုဏ္တက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကိုယ့္အနားမွာ မရိွလည္းပဲ ဘာပတ္မွ မသင့္ေတာ့ပါဘူး။ ဘာအျပစ္မွ မျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။ တေပါင္းလျပည့္အထိေပါ့။
★ (၃) "ဂဏေဘာဇန" ဆိုတာက လူ၀တ္ေၾကာင္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားက သာသနာသံုး သံဃာေတာ္သံုး ေ၀ါဟာရနဲ႔မဟုတ္ဘဲ လူ၀တ္ေၾကာင္သံုး ေ၀ါဟာရနဲ႔သံဃာေတာ္မ်ားကို ဆြမ္းစားပင့္တယ္။ အရွင္ဘုရား တပည့္ေတာ္တို႔အိမ္ သံဃာငါးပါး မုန္႕ဟင္းခါးစားၾကြပါ၊ တပည့္ေတာ္တို႔အိမ္ကို သံဃာငါးပါး ေခါက္ဆြဲစားၾကြပါလို႔ မအပ္စပ္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ ဆြမ္းစားပင့္တယ္။ အဲ့ဒီလို ဆြမ္းကို သံဃာေတာ္ေလးပါးနဲ႔ အထက္ တစ္ေပါင္းတည္း ၾကြေရာက္ျပီးေတာ့ မဘုန္းေပးေကာင္းပါဘူး။ မအပ္စပ္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ ဆြမ္းစားပင့္တဲ့ ဆြမ္းမ်ဳိးကို ဘုဥ္းေပးသံုးေဆာင္ လို႔ရိွရင္ အာပတ္သင့္ပါတယ္။ အျပစ္ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ပါး၊ ႏွစ္ပါး၊ သံုးပါးအထိေတာ့ ဘုဥ္းေပးေကာင္းပါတယ္။ တစ္ပါးတည္းကို မအပ္စပ္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ပင့္ရင္ေတာ့ ဘုဥ္းေပးေကာင္းပါတယ္။
★ ကထိန္အလွဴရွင္မ်ား လွဴဒါန္းလိုက္တဲ့ ကထိန္ခင္းလိုက္ျပီဆိုရင္ေတာ့ ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္မ်ားဟာ မအပ္စပ္တဲ့ အသံုးမႏႈန္း နဲ႔ ဘယ္လိုပဲေလွ်ာက္ေလွ်ာက္ ဘယ္လိုပဲ ဆြမ္းစားပင့္ပင့္ တစ္ေပါင္းတည္းၾကြေရာက္ျပီးေတာ့ ဆြမ္းဘုဥ္းေပးေကာင္းသြားပါျပီ။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ ကထိန္အာနိသင္ ရျပီဆိုရင္ေတာ့ ၀ါးေၾကာလို႔ပဲေလွ်ာက္ေလွ်ာက္ ၀ိုက္ေၾကာလို႔ပဲေလွ်ာက္ေလွ်ာက္ သံဃာေတာ္မ်ားဟာ မအပ္စပ္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ ပင့္တဲ့ဆြမ္းကို ဘုဥ္းေပးေကာင္းပါတယ္။
★ (၄)“ယာ၀ဒတၱစီ၀ရ” ဆိုတာကေတာ့ ရဟန္းေတာ္မ်ားဟာ မိမိတို႔ကို လွဴဒါန္းထားတဲ့ သကၤန္းေတြကို ဆယ္ရက္အတြင္းမွာ အဓိ႒ာန္တင္၊ ၀ိကပၸနာ ၀ိနည္းကံတစ္ခုခု ျပဳမထားဘဲနဲ႔ ဒကာ၊ ဒကာမလာလွဴတဲ့ သကၤန္းေတြကို နိဗၺာနႆပစၥေယာ ေဟာတု ဆိုျပီး အလွဴခံျပီးေတာ့ ဗီရိုထဲမွာ
သြားထည့္ထားလိုက္တယ္။ အဲ့ဒီလို ဆယ္ရက္ေက်ာ္သြားရင္ အဲ့ဒီသကၤန္းေတြကို မသံုးေကာင္း ေတာ့ဘူး။ စြန္႔ပစ္လိုက္ရေတာ့မယ္။ စြန္႕လည္းစြန္႔လိုက္ရမယ္၊ သိကၡာပုဒ္ကိုလည္း ေဒသနာၾကား ျပီးေတာ့ အာပတ္ေျဖရမယ္။ ဆယ္ရက္အတြင္းမွာ အဓိ႒ာန္တင္ျခင္း၊ ၀ိကပၸနာျပဳျခင္း ဆိုတဲ့ ၀ိနည္းကံတစ္ခုကို ျပဳထားမွသာ အဲ့ဒီသကၤန္းကို သိမ္းထားခြင့္ရိွပါတယ္။ အခု ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္မ်ားကေတာ့ ဆယ္ရက္မကလို႔ ဘယ္ႏွရက္ပဲျဖစ္ျဖစ္ လေက်ာ္ျပီးပဲျဖစ္ျဖစ္ အဓိ႒ာန္ ၀ိကပၸနာမျပဳဘဲနဲ႕ ငါးလအတြင္းမွာ လြတ္လပ္စြာ သကၤန္းကို သိမ္းဆည္းထားခြင့္ ရသြားပါတယ္။
★ (၅)“ေယာ စ တတၳ စီ၀ရုပၸါဒ” ဆိုတာ ေက်ာင္းတိုက္ တစ္တိုက္အတြင္းမွာ သံဃႆ ေဒမလို႔ ဆိုျပီးေတာ့ သံဃာကို ရည္စူးျပီးေတာ့ သကၤန္းလွဴဒါန္းၾကျပီဆိုရင္ အဲ့ဒီသကၤန္းကို အဲ့ဒီ ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းမွာ ရိွတဲ့ သံဃာေတာ္အားလံုး ခြဲေ၀ျပီးေတာ့ ယူၾကရပါတယ္။ ေက်ာင္းတိုက္ရဲ႕ ပဓာနဆရာေတာ္က ကိုယ္ဆီလာျပီးေတာ့ သံဃႆ ေဒမဆိုျပီး လွဴထားတာကို ငါ့ကိုလွဴတာ ငါပိုင္တယ္ ဆိုျပီး ဒီလို ဆံုးျဖတ္လို႔ မရပါဘူး။ ပဓာနဆရာေတာ္ တစ္ပါးတည္းကိုပဲ သံဃႆ ေဒမ ဆိုျပီး လွဴေပမယ့္ သံဃႆ ေဒမ လို႔ ႏႈတ္ျမြက္ျပီး လွဴဒါန္းထားတာ ျဖစ္လို႔ အဲ့ဒီသကၤန္းကို အဲ့ဒီ ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းမွာရိွတဲ့ သံဃာေတာ္အားလံုးနဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္။ ငါးပါးရိွရင္ ငါးပါးလံုးနဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္။ ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းမွာရိွတဲ့ သံဃာေတာ္အားလံုး ခြဲေ၀ၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။
★ အပါးေစ့ မေ၀ေလာက္ရင္ မဲခ်ျပီး ယူရမွာျဖစ္ပါတယ္။ မဲခ်ျပီးမယူခ်င္ဘူးဆိုရင္ သံဃာေတာ္မ်ားက သေဘာတူညီခ်က္နဲ႔ ႏြမ္းပါးတဲ့ သံဃာတစ္ပါးပါးကို ေပးရမယ့္တာ၀န္ရိွပါတယ္။ သံဃာေတာ္မ်ား အပိုင္းက “သံဃႆ ေဒမ” လို႔ျမြက္ဆိုျပီးေတာ့ လွဴဒါန္းထားတဲ့ သကၤန္းအေပၚ ၀ိနည္းစည္းကမ္း အတိုင္း အဲ့ဒီလို အသံုးျပဳရပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ဒကာ ဒကာမေတြအေနနဲ႔ ေကာက္ခ်က္တစ္ခုခ်ခဲ့ေပါ့။
သံဃာလွဴတာ အက်ဳိးပိုရိွတယ္ဆိုျပီး ေနရာတကာ ႏႈတ္က “သံဃႆ ေဒမ” လို႔မဆိုမိပါေစနဲ႔။ “နိဗၺာနပစၥေယာ ေဟာတု” ဆိုရင္ လံုေလာက္ပါတယ္။ စိတ္ထဲက သံဃာဂုဏ္ကို အာရံုျပဳျပီး သံဃာကို ရည္စူးထားေပါ့။ ဆြမ္းခံၾကြလာတဲ့ ရဟန္းေတာ္ကို “သံဃႆ ေဒမ” လို႔ဆိုျပီး ဆြမ္းတစ္ဆြမ္း ေလာင္းလိုက္ရင္ အဲ့ဒီ ဆြမ္းကို ဆယ့္ႏွစ္ေတာင္ ပတ္၀န္းက်င္က ေတြ႕သမွ် ရဟန္းေတာ္ေတြနဲ႔ ခြဲေ၀သံုးစြဲရေတာ့မယ္။ သံဃာပိုင္းဆြမ္း ျဖစ္သြားျပီကိုး။
★ အခုကထိန္အာနိသင္ရသြားျပီဆိုရင္ေတာ့ သံဃႆ ေဒမဆိုျပီးေတာ့ သကၤန္းကိုသံဃိကအျဖစ္နဲ႔ လာလွဴလို႔ရိွရင္ အဲ့ဒီသကၤန္းကို ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းမွာရိွတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြ အားလံုး ခြဲေ၀ယူစရာ မလိုပါဘူး။ ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြပဲ ခြဲေ၀ယူရေတာ့မယ္။ သံဃာ ဆယ္ပါးရိွတဲ့ အခ်ိန္မွာ ကထိန္ခင္းထားတယ္။ ကထိန္အာနိသင္ ရထားတယ္။ ေနာက္ရက္ပိုင္း လပိုင္း တျခား ေက်ာင္းတိုက္က ငါးပါးေလာက္ၾကြလာတယ္ ဆိုပါေတာ့ ဆယ့္ငါးပါး ျဖစ္သြားတယ္။ အဲ့ဒီ အခ်ိန္မွာ ဒကာ ဒကာမတစ္ေယာက္က သကၤန္း(၁၀)ကို “သံဃႆ ေဒမ” ဆိုျပီး လာလွဴတယ္။ ဒါဆိုရင္ (၁၅)ပါးလံုး ခြဲယူစရာ မလိုပါဘူး။ ကထိန္အာနိသင္ရတဲ့ သံဃာ(၁၀)ပါးသာ ခြဲေ၀ယူလို႔ ရပါတယ္။
ေနာက္မွ ၾကြလာတဲ့ ငါးပါးကို ခြဲေ၀မေပးလည္းရပါတယ္။ဒါကလည္း ကထိန္အလွဴရွင္မ်ား လွဴဒါန္းလိုက္တဲ့ ကထိန္သကၤန္းကေန ေပးလိုက္တဲ့ ထူးျခားမႈတစ္ခုပါပဲ။
★ တကယ္လို႔ ကထိန္ႏႈတ္ခဲ့မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ သံဃိက သကၤန္းေတြကို ကထိန္အာနိသင္မရတဲ့ တျခားရဟန္းေတာ္ေတြလည္း ေ၀စုရနိဳင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကထိန္ႏႈတ္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ကထိန္အာနိသင္ (၁၀)ပါးလံုး ဘယ္သူမွ မရေတာ့ပါဘူး။ ကထိန္အာနိသင္ေတြ ပ်က္သြားပါျပီ။ ကထိန္ႏႈတ္တယ္ဆိုတာ ကထိန္ခင္းျခင္းအမႈ ကထိန္ကံကို ရုတ္သိမ္းလိုက္တာပါပဲ။ ကထိန္ႏႈတ္ျပီးမွ ေနာက္ထပ္ကထိန္ထပ္ခင္းလို႔ မရေတာ့ပါဘူး။ ကထိန္ကိုသာ မႏုတ္ဘူးဆိုရင္ သံဃိက သကၤန္းေတြ ကို ၀ါက်ဳိး၀ါျပတ္သူ၊ ဒုတိယ၀ါဆိုသူ၊ တျခားေက်ာင္းတိုက္က အသစ္ေရာက္လာသူေတြ မရနိဳင္ေတာ့ ပါဘူး။ ကထိန္ႏုတ္လိုက္မွ သံဃာအားလံုး ရခြင့္ရိွပါတယ္။
★ သံဃိကဆိုတဲ့ အထဲမွာ ကထိန္ခင္းထားတဲ့ ေက်ာင္းတိုက္ရဲ႕ ဥပစာအတြင္းမွာ မိမိပိုင္ပစၥည္းကို ဘယ္သူ႕ကိုမွ မေပးမလွဴဘဲ ပ်ံလြန္ေတာ္မူသြားတဲ့ ရဟန္းရဲ႕သကၤန္း (မတသႏၲကသကၤန္း) ၊သံဃာကို လွဴဒါန္းလို႔ရတဲ့ သကၤန္း၊ ကထိန္ခင္းတဲ့ ေက်ာင္းတိုက္ပိုင္ လယ္ဟာေျမသည္က ထြက္တဲ့ပစၥည္းေတြနဲ႔ လဲလွဲလို႔ရရိွလာတဲ့ သကၤန္း စတဲ့ သံဃာပိုင္သကၤန္းမွန္သမွ် အကုန္ပါ၀င္ပါတယ္။
★ ကထိန္အလွဴေၾကာင့္ ကထိန္အလွဴခံရဟန္းေတာ္ေတြမွာ သိကၡာပုဒ္ ၀န္ထုပ္ငါးခု သက္သာခြင့္ ရသြားပါတယ္။ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း ၀န္ထုပ္ကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးတဲ့အလွဴ ေလာကၾကီးမွာ ဒီကထိန္အလွဴ တစ္ခုပဲရိွတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကထိန္ဒါနဟာ အထူးျခားဆံုးဒါန ျဖစ္ေနပါျပီ။ လွဴဖြယ္၀တၳဴရႈ႕ေထာင့္ကေန သံုးသပ္မယ္ဆိုရင္လည္း ကထိန္အလွဴဟာ အထူးျခားဆံုးအလွဴ ျဖစ္ပါတယ္။
{အရွင္ဆႏၵာဓိက(ေရႊပါရမီေတာရ)}
(အိုဘယ့္အလွဴ တရားေတာ္မွ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)

မုိးေလာက္ျမင့္မား၍ ေျမႀကီးလုိႏွိမ့္ခ်သူ (သို႕မဟုတ္) အရွင္သာရိပုတၱရာ

သူေတာ္ေကာင္း ႏွလုံးသားေတြထဲမွာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ကဲ့သုိ႔ ႏွလုံးသားကုိ ဖူးေျမာ္ၾကည္ညိဳရတာဟာ အားရေက်နပ္စရာ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ ၾကယ္တာရာေတြ စုံလင္တဲ့ညခ်မ္းမွာ ေကာင္းကင္ျပင္ႀကီးကုိ ေမာ္ၾကည့္မိတဲ့အခါ ေသာၾကာၾကယ္လုိ႔ေခၚတဲ့ ေသာက္ရွဴးၾကယ္ႀကီးကုိ ၾကယ္တာရာေတြထဲမွာ ထူးျခားေတာက္ပစြာ ေတြ႔ျမင္ရသလုိ အရွင္သာရိပုတၱရာလည္း သူေတာ္ေကာင္း အစားစားေတြထဲမွာ ကုိယ္က်င့္တရားအရေရာ စိတ္ေန သေဘာထားအရနဲ႔ အသိဉာဏ္ ပညာအရာမွာပါ ထူးခၽြန္ေတာက္ ေျပာင္လွပါတယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာေလာင္း(သုရုစိရေသ့)ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့တစ္အသေခၤ်နဲ႔ ကမၻာတစ္သိန္းကာလတုန္းက အေနာမဒႆီ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ့ လက္ယာေတာ္ရံ နိသဘမေထရ္ကုိ အားက်ၾကည္ညုိျပီး လက္ယာေတာ္ရံ အဂၢသာ၀ကဆုကုိ ပန္ဆင္ေတာ္မူခဲ့တာပါ။ စာေရးသူတုိ႔ရဲ့ ရွင္ေတာ္ဘုရား လက္ထက္ေရာက္ တဲ့အခါ ရာဇျဂိဳဟ္ျပည္ အနီးနားက ဥပတိႆရြာမွာ ရြာသူႀကီး ၀ကၤႏၱပုဏၰား ႀကီးနဲ႔ ရူပသာရီပုေဏၰးမႀကီးတုိ႔ရဲ့ သားႀကီးၾသရသ ဥပတိႆလုလင္ ျဖစ္လာျပီး ရဟန္းျပဳေတာ္မူတဲ့အခါ မယ္ေတာ္ရဲ့ အမည္ကုိ အစြဲျပဳကာ အရွင္သာရိပုတၱရာ လုိ႔ အမည္တြင္ ထင္ရွားေတာ္မူခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ကနဦးအစမွာေတာ့ ဥပတိႆလုလင္ဟာ မေသရာ တရားကို ရွာဖုိ႔ အတြက္ သိဥၥည္းဆရာႀကီးအထံမွာ ပရိဗုိဇ္လုပ္ျပီး ေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သိဥၥည္းဆရာႀကီးဆီမွာ မေသရာတရား မရွိမွန္း သိရတဲ့အတြက္ ရာဇျဂိဳဟ္ ျမိဳ့တြင္း ျမိဳ႕ျပင္ထြက္ကာ မေသရာတရားရွာေဖြရာ ပဥၥ၀ဂၢီ အ၀င္အပါ အရွင္အႆဇိ ရဟႏၱာမေထရ္ကုိ ဖူးေတြ႔ရျပီး အက်ဥ္းမွ်ေဟာျပတဲ့ ေယဓမၼာ ေဟတုပၸဘာ၀ါ ဂါထာထက္၀က္ကုိ ၾကားနာရရုံနဲ႔ ေသာတာပန္ အရိယာ ျဖစ္ခဲ့ ပါတယ္။ အဲဒီေန႔မွာပဲ ျမတ္စြာဘုရား သီတင္းသုံးေတာ္မူရာ ရာဇျဂိဳဟ္ျပည္ ေ၀ဠဳ၀န္ ေက်ာင္းေတာ္ကုိ ေရာက္ရွိလာျပီး ဧဟိဘိကၡဳ အျဖစ္ကုိ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ရဟန္းျဖစ္ျပီးေနာက္ ၁၅-ရက္အၾကာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁၀၃-ခုႏွစ္၊ တပိုတြဲလျပည့္ေန႔မွာ အရွင္သာရိပုတၱရာမေထရ္ျမတ္ဟာ ရဟႏၱာျဖစ္ေတာ္မူျပီး သာ၀ကဉာဏ္ အတြက္ အထြတ္အထိပ္သို႔ ေရာက္ေတာ္မူကာ လက္ယာေတာ္ရံ အဂၢသာ၀ကအရာကုိ ရရွိေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာဟာ စၾကာ၀ဠာတုိက္တစ္ေသာင္းမွာ ဘုရားရွင္က လြဲလုိ႔ ဉာဏ္ပညာ အႀကီးမားဆုံး မေထရ္ျမတ္တစ္ပါး ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ကမၻာလုံးမွာ ရြာခ်တဲ့ မုိးေရစက္ မုိးေရေပါက္ေတြကုိေတာင္ ေရတြက္ႏုိင္တဲ့ ပညာ ရွိပါတယ္။ လ႔ူျပည္မွာရွိတဲ့ အဘိဓမၼာ တရားေတာ္ေတြဟာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ရဲ့ ဉာဏ္ပညာႀကီးမားေတာ္မူမႈ အမွတ္သေကၤတ တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ရဲ့ အသားအေရဟာ ေရႊအဆင္းကဲ့သုိ႔ ၀ါ၀င္းေတာ္မူျပီး အဂၢသာ၀ကျဖစ္ေတာ္မူခ်ိန္မွာ သက္ေတာ္ ၃၆ ႏွစ္ခန္႔ ရွိပါျပီ။ အရွင္သာရိပုတၱရာဟာ ယခုဘ၀လုိပဲ ဘ၀သံသရာမွာ ဘ၀ေပါင္း ၅၀၀ တိတိ ရေသ့ရဟန္း ျပဳေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာကုိ အေၾကာင္းျပဳျပီး ရွင္ရဟန္းအျဖစ္ ေရာက္ၾကသူေတြဟာ ညီေတာ္(၃)ဦး၊ ညီမေတာ္(၃)ေယာက္ အပါအ၀င္ မေရမတြက္ႏုိင္ေလာက္ေအာင္ မ်ားျပားလွပါတယ္။ အရွင္သာရိ ပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ ေဟာၾကားေတာ္မူတဲ့ တရားေဒသနာေတာ္ကုိ နာယူရလုိ႔ သစၥာေလးပါး သိျမင္ၾကသူေတြဟာ အဂၤုတၱရနိကာယ္က်မ္းလာ "သမစိတၱ သုတၱန္" ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ ေန႔မွာပဲ နတ္ျဗဟၼာ ကုေဋတစ္သိန္း အရဟတၱဖုိလ္ ဆုိက္ေရာက္ျပီး ေအာက္မဂ္ ၃-ပါးဆုိက္ေရာက္တဲ့ နတ္ျဗဟၼာေတြဆုိတာ မေရတြက္ႏုိင္ေလာက္ေအာင္ မ်ားျပားပါတယ္။ ယုတ္စြအဆုံး အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ကုိ သဒၶါၾကည္ညုိရုံမွ်နဲ႔ နတ္ျပည္ေရာက္ၾကတဲ့ မိသားစုအေရ အတြက္ဟာ ရွစ္ေသာင္းမွ်ရွိေၾကာင္း ပိဋကစာေပမွာ မွတ္တမ္းတင္ေဖာ္ျပထားပါ တယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာဟာ ရွင္ေတာ္ဘုရားျပီးရင္ ဒုတိယအႀကီးအကဲ ျဖစ္တာ နဲ႔အညီ သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္းအေပၚမွာ အထူးေၾကာင့္က်စုိက္ျပီး၊ ေစာင့္ေရွာက္ေတာ္ မူတတ္ပါတယ္။ ရဟန္းသံဃာ အားလုံးေနာက္မွ ဆြမ္းခံ၀င္ပါတယ္။ ရဟန္းသံဃာအားလုံး ဆြမ္းခံၾကြသြားတဲ့အခါ ေက်ာင္းစဥ္လွည့္ကာ တံျမက္ လွည္းသင့္ရာ လွည္းက်င္းျပီး အမႈိက္က်ဳံးသင့္ရာမွာ က်ဳံးေတာ္မူပါတယ္။ အသုံးအေဆာင္ ပစၥည္းေတြကုိ ေနရာတက် ထားသုိကာ အျမင္မေတာ္တာေတြ ကုိလည္း ျဖဳတ္သိမ္း ျပဳျပင္ေတာ္မူပါတယ္။ မက်န္းမာသူ ဂိလာနပုဂၢိဳလ္ေတြကုိ ေဆး၀ါးဓာတ္စာ လုိ မလုိ ေမးေတာ္မူျပီး ရေအာင္လည္း ရွာေဖြေပးေတာ္မူပါ တယ္။ သူနာျပဳ ပုဂၢိဳလ္ေတြကုိလည္း ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ ခ်င္လာေအာင္ အားေပး စကားေျပာၾကားတတ္ပါတယ္။

ျမတ္စြာဘုရား ေဒသစာရီ ၾကြခ်ီေတာ္မူတဲ့ အခါမွာလည္း ေနာက္ပါ သံဃာေတာ္ေတြရဲ့ လုိအပ္ခ်က္ေတြကုိ အစ္ကုိႀကီးတစ္ဦးပမာ ေဖးမကူညီ ျဖည့္ဆည္းေပးေတာ္ မူပါတယ္။ ခရီးပင္ပန္းလုိ႔ ႏြမ္းနယ္ ေညာင္းညာတက္သူ ေတြကုိလည္း ဆီ၊ နႏြင္း စတာေတြနဲ႔ ဆုပ္နယ္ျပီး သက္သာ က်န္းမာလာေအာင္ ျပဳစုတတ္ပါတယ္။ အဲဒီလုိ အခါမ်ိဳးမွာ သံဃာေတာ္ေတြဟာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ကုိ မိခင္ႀကီးတစ္ဦးလုိ ခ်စ္ခင္ၾကည္ညိဳ အားကုိး တတ္ၾကပါတယ္။
တစ္ခါတစ္ရံမွာေတာ့ အရွင္သာရိပုတၱရာဟာ သာသနာေတာ္မွာ မေပ်ာ္ ပုိက္တဲ့ ရွင္ငယ္၊ ရဟန္းငယ္ေတြကုိ ေပ်ာ္ေမြ႔ေအာင္၊ ေပ်ာ္ေမြ႔တဲ့ ရွင္ရဟန္းေတြ ကုိလည္း ပုထုဇဥ္မွ ေသာတာပန္ျဖစ္ေအာင္ ေသာတာပန္မွ ရဟႏၱာျဖစ္ေအာင္ အႀကိမ္ေပါင္းမ်ားစြာ အထပ္ထပ္ တရားေဟာျပတတ္ပါတယ္။ ဒီလုိနည္းနဲ႔ ရဟႏၱာျဖစ္ေတာ္မူတဲ့ သူေတြလည္း မနည္းလွပါဘူး။ ဒီလုိအခါမ်ိဳးမွာေတာ့ အရွင္ သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ဟာ သံဃာေတာ္ေတြအဖုိ႔ ဖခင္ရင္းလုိ တစ္မ်ိဳး၊ ဆရာ ရင္းလုိတစ္သြယ္ အင္မတန္ ေလးစား ၾကည္ညိုဖြယ္ ေကာင္းလွပါတယ္။
သမၻာရင့္ ကြ်မ္းက်င္တဲ့ ရတနာကုန္သည္တစ္ဦးဟာ စံခ်ိန္မီ အရည္ အေသြးျပည့္ ေက်ာက္မ်က္ေကာင္းကုိ ေတြ႔ရရင္ အင္မတန္ ျမတ္ႏုိးတန္ဖုိး ထားတတ္သလုိ ပညာအရာမွာ အင္မတန္ ျမတ္ႏုိး တန္ဖုိးထားတတ္သလုိ ပညာ အရာမွာ ဧတဒဂ္ဘြဲ႔ရျပီး အဂၢသာ၀က ျဖစ္ေတာ္မူတဲ့ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ ဟာလည္း အၾကားအျမင္မ်ားျပီး ဉာဏ္ပညာ ထူးခြ်န္တဲ့ ပညာရွိသူေတာ္ေကာင္းကုိ ဖူးေတြ႔ရရင္ လြန္စြာ အေရးထား ျမတ္ႏုိးေတာ္မူတတ္ပါတယ္။
တစ္ခ်ိန္မွာ ဓမၼကထိကအရာ ဧတဒဂ္ဘြဲ႔ ရေတာ္မူတဲ့ အရွင္ပုဏၰမေထရ္ကုိ ေတြ႔ေတာ္မူတဲ့အခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္က ၀ိသုဒၶိ ၇ ပါးကုိ ေမးေတာ္မူ ပါတယ္။ အရွင္ပုဏၰမေထရ္က အာဇာနည္ျမင္းကတဲ့ ရထား ၇ စီးနဲ႔ ဥပမာျပဳျပီး ျပည့္စုံရွင္းလင္းစြာ ျပန္လည္ေျဖၾကားေတာ္မူပါတယ္။ အရွင္ပုဏၰမေထရ္ရဲ့ အေျဖ စကားကုိ နာၾကားေတာ္မူရတဲ့အခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္က ဒီလုိ ေမးတုိင္း အေျဖေကာင္းေပးႏုိင္တဲ့ ပညာရွင္ပုဂၢိဳလ္မ်ိဴးကုိတစ္ေက်ာင္းထဲ အတူေနရုံမွ်နဲ႔ မေက်နပ္ႏုိင္ဘဲ ေမးလုိတဲ့ အခါတုိင္း မၾကာမတင္ မဆုိင္းမတြ အေျဖရႏုိင္ဖုိ႔ ဦးေခါင္းေပၚတင္ျပီး ေခါင္းခုနဲ႔ အျမဲရြက္ထားခ်င္တယ္လုိ႔ အမိန္႔ရွိေတာ္မူပါ တယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ရဲ႔ သီလ သမာဓိ ပညာ ဂုဏ္သိကၡာ ေတာင္ထြတ္ေတာ္ဟာ ႀကီးက်ယ္ျမင့္မားေတာ္မူသေလာက္ မိမိကုိယ္ကုိ မိမိ ႏိွမ့္ခ်မႈ၊ စိတ္ေနသေဘာထား ႀကီးျမတ္မႈ ခ်ိဳင့္၀ွမ္းႀကီကလည္း အင္မတန္ က်ယ္ ၀န္း နက္ရႈိင္းေတာ္မူလွပါတယ္။
တစ္ေန႔မွာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ဟာ အမွတ္တမဲ့ သကၤန္းကုိင္ ေတာ္မူတဲ့ခါ သကၤန္းအစြန္းအနားက မညီမညာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ အဲဒါကုိ ရွင္သာမေဏျဖစ္စ ၇-ႏွစ္အရြယ္ ကုိရင္ငယ္ကေလးတစ္ပါးက ျမင္ေတြ႔သြားရာ "အရွင္ဘုရား သကၤန္းကုိ ညီညီညာညာ ၀တ္ရုံသင့္ပါတယ္ဘုရား" လုိ႔ လက္အုပ္ခ်ီျပီး ေလွ်ာက္ထားပါတယ္။ အဲဒီအခါ အရွင္သာရိပုတၱရာမေထရ္က မိမိသကၤန္း မညီမညာတာကုိ သင့္ေတာ္တဲ့ေနရာမွာ ေကာင္းမြန္စြာ ျပင္၀တ္ျပီး ကုိရင္ထံ ျပန္လာကာ "ဒီေလာက္ဆုိ သင့္ေတာ္ပါျပီလား"လုိ႔ ဆရာအရာမွာထားျပီး တေလး တစား တုံ႔ျပန္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီျဖစ္ရပ္ကေလးကုိ အေျခခံကာ ေနာင္တစ္ခ်ိန္မွာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္က "ဒီေန႔မွာပဲ သာမေဏ ျဖစ္စ ၇-နွစ္အရြယ္ ကုိရင္ငယ္ကေလးက ဆုိဆုံးမလာသည့္ျဖစ္ေစ သူေတာ္ေကာင္း ေတြရဲ့ ဆုိဆုံးမမႈမွန္သမွ်ကုိ ဦးထိပ္တင္ျပီး ခံယူပါတယ္။ ကုိယ့္အမွားကုိ ေထာက္ျပျပီး ဆုံးမသြန္သင္တတ္သူဆရာကုိ ေရႊအုိးကုိ လက္ညွိဳးထုိး ညႊန္ျပ ေပးသူလုိ ျမတ္ႏုိးတန္ဖုိးထားျပီး ဆည္းကပ္ပါတယ္"လုိ႔ ဥဒါန္းက်ဴးရင့္ကာ မိန္႔ၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
တကယ္ေတာ့ သူေတာ္ေကာင္းေတြရဲ့ ႏွလုံးသားဆုိတာ ၀ါးရုံပင္ျမင့္ျမင့္ ႀကီးေတြလုိပဲ အထက္ကုိ ပုိျမင့္မားေလ ေအာက္ကုိ ပုိမုိညြတ္ကုိင္းေလ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိ ႏွလုံးသားမ်ိဳး ရွိေတာ္မူခဲ့လုိ႔လည္း အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ ျမတ္ႀကီးဟာ ရွင္ပ႑ိတ၊ ရွင္သုခ၊ ရွင္တိႆ စတဲ့ ၇-ႏွစ္အရြယ္ သားတပည့္ ရဟႏၱာ ကုိရင္ငယ္ေလးေတြရဲ့ အင္မတန္ ခ်စ္ခင္ျမတ္ႏုိး အားကုိးထုိက္တဲ့ ဥပဇ်ၥယ္ ဆရာ ဖခင္ႀကီးတစ္ဦး ျဖစ္ေတာ္မူခဲ့တာပါ။
အရွင္သာရိပုတၱရာရဲ့ ႏွလုံးသား ပင္လယ္ျပင္ႀကီးဟာ ေမတၱာေရထုႀကီးနဲ႔ အတုိင္းအဆမရွိ က်ယ္ေျပာနက္ရႈိင္းေတာ္ မူသလုိ သူတစ္ထူးရဲ့ ေက်းဇူးတရားကုိ သိေတာ္မူတတ္ျခင္းဆုိတဲ့ လိႈုင္းတံပုိးေတြကလည္း လြန္စြာႀကီးမားမ်ားျပားလွ ပါတယ္။
တစ္ခ်ိန္က သာ၀တၳိျမိဳ႔မွာ "ရာဓ" အမည္ရတဲ့ ပုဏၰားအုိႀကီးတစ္ဦးဟာ အထီးက်န္မြဲ သူဆင္းရဲျဖစ္တာမုိ႔ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္မွာ ရဟန္းေတာ္ေတြကုိ မွီျပီး ေနထုိင္ရပါတယ္။ ပုဏၰားႀကီးက ရဟန္း၀တ္လုိေပမယ့္ ရဟန္းေတာ္ေတြက "အသက္အရြယ္ႀကီးျပီး ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတြ ထိန္းသိမ္းႏုိင္မယ္ မထင္တာနဲ႔ "စားစရာ၊ ေနစရာနဲ႔ ၀တ္စရာေတြ ေပးၾကေပမယ့္ ရဟန္းျပဳမေပးၾကဘူး၊ ရဟန္းျပဳ ခ်င္ေပမယ့္ ျပဳခြင့္မရတဲ့ ရာဓပုဏၰားႀကီးဟာ တစ္ေန႔တျခား ႀကုံလွီပိန္ခ်ံဳးလာ ပါတယ္။ တစ္ေန႔ ျမတ္စြာဘုရားနဲ႔ ေတြ႔ေတာ္မူလုိ႔ ပုဏၰားႀကီးရဲ့ အျဖစ္ကုိ စုံစမ္း ေမးျမန္းသိေတာ္မူတဲ့အခါ သံဃာအားလုံးကုိ ေက်ာင္းေဆာင္ထဲ စုေ၀းေစျပီး ရွင္ေတာ္ဘုရားက "ဘယ္သူဟာ ဒီရာဓပုဏၰားႀကီး ျပဳခဲ့ဖူးတဲ့ ေက်းဇူးကုိ အမွတ္ ရၾကသလဲ"လုိ႔ ေမးေတာ္မူပါတယ္။
အဲဒီအခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္က "တပည့္ေတာ္ ရာဓပုဏၰားႀကီးရဲ့ ေက်းဇူးကုိ သတိရပါေၾကာင္း" ေလွ်ာက္ထားေတာ္ မူပါတယ္။ ရွင္ေတာ္ဘုရားက "ဘယ္လုိ ေက်းဇူးျပဳဖူးသလဲ" လုိ႔ ထပ္ဆင့္ေမးေတာ္မူတဲ့အခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္က "တပည့္ေတာ္ တစ္ခ်ိန္က သူ့အိမ္ေရွ့မွာ ဆြမ္းခံရပ္ေတာ့ ဆြမ္း တစ္ဇြန္း ေလာင္းလွဴဖူးပါတယ္။ အဲဒီေက်းဇူးကုိ တပည့္ေတာ္ မေမ့ပါဘူးဘုရား" လုိ႔ ျပန္လည္ ေလွ်ာက္ထားေတာ္မူပါတယ္။ "ေအး…. ခ်စ္သားလုိ ေက်းဇူးသိ တတ္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ရွိပါလွ်က္ ဒီပုဏၰားႀကီး ဘာျဖစ္လုိ႔ ရဟန္းအျဖစ္ကုိ မရႏုိင္သလဲ" လုိ႔ ဘုရားရွင္က မိန္႔ေတာ္မူတဲ့အခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ဟာ ျမတ္စြာဘုရားထံ ခြင့္ပန္ျပီး ရာဓပုဏၰားႀကီးကုိ ရဟန္းျပဳေပးေတာ္ မူပါတယ္။
ရဟန္းျပဳေပးေတာ္ မူျပီးေနာက္ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ဟာ ရာဓရဟန္းႀကီးကုိ ေနာက္ပါရဟန္းအျဖစ္ မိမိသြားေလရာကုိ ေခၚေဆာင္ေတာ္ မူကာ မိမိအတြက္ ရရွိတဲ့ ဆြမ္းေကာင္း ေနရာေကာင္းနဲ႔တကြ အဆုံးအမ ၾသ၀ါဒ ေတြကုိ မျပတ္ေပးသနားေတာ္မူျပီး ေစာင့္ေရွာက္ေတာ္မူတာမုိ႔ မၾကာခင္မွာပဲ ရာဓပုဏၰားႀကီးဟာ ရဟန္းကိစၥျပီးလုိ႔ ဧတဒဂ္ရ ရဟႏၱာအရွင္ျမတ္ႀကီးတစ္ပါး ျဖစ္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ "တစ္လုပ္စားဖူး သူ႔ေက်းဇူး" ဆုိတဲ့ ဥဒါန္းစကားေလးဟာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ရဲ႔ သူေတာ္ေကာင္း ႏွလုံးသားက စတင္ေပါက္ဖြား လာခဲ့ရတာပါ။
သူတစ္ထူးရဲ့ ေက်းဇူးကို သိေတာ္မူတတ္ရာမွာ စံခ်ိန္တင္ေတာ္မူခဲ့တဲ့ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ဟာ မိမိကုိ ေလာကုတၱရာ အသိဉာဏ္ရေအာင္ ေက်းဇူးျပုေတာ္မူခဲ့တဲ့ အရွင္အႆဇိမေထရ္ ဂုဏ္ေက်းဇူးကုိ ေန႔ညဥ့္မျပတ္ သတိရေတာ္ မူတတ္တာမုိ႔ က်ိန္းစက္ေတာ္မူတဲ့အခါတုိင္း အရွင္အႆဇိမေထရ္ သီတင္းသုံးေတာ္မူရာ အရပ္ကုိ ရွိခုိးျပီး အရွင္ျမတ္ရွိေတာ္မူရာဘက္ကုိ ဦးေခါင္း ျပဳကာ တစ္ဘ၀တာလုံး သက္၀င္လႈပ္ရွားေနျပီး ေနာက္ဆုံး ပရိနိဗၺာန္၀င္စံကာနီး ၀မ္းေသြးသြန္တဲ့ ေ၀ဒနာေတြ ဖိစီးေနတဲ့ၾကားက မယ္ေတာ္ရူပသာရီ ပုေဏၰး မႀကီးရဲ့ ေမြးေက်းဇူးကုိ ေသာတာပတၱိမဂ္ဉာဏ္၊ ဖုိလ္ဉာဏ္နဲ႔ အေက်အလည္ ေပးဆပ္ျပီးမွပဲ ရပ္တံ့သြားေတာ္မူပါတယ္။
သူတစ္ပါးကုိ မိမိက အရင္ဦးေအာာင္ ေက်းဇူးျပဳျခင္း၊ သူတစ္ပါးတုိ႔ ျပဳခဲ့ ဖူးေသာ ေက်းဇူးကုိ တုံ႔ျပန္သိတတ္၊ ေက်းဇူးဆပ္ျခင္းဆုိတဲ့ ေရႊေရာင္လႊမ္းတဲ့ ဒီအက်င့္ျမတ္ေတြဟာ သူေတာ္ေကာင္း ႏွလုံးသားဆုိတဲ့ ပတၱျမားရတနာကုိ ရႈမျငီးႏုိင္ေအာင္ ပုိမုိတင့္တယ္ ေတာက္ပေစပါတယ္။
အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ဟာ ဉာဏ္ပညာအရာမွာ ဧတဒဂ္ရသလုိ (အကယ္၍ ေပးအပ္ရုိးထုံးစံသာ ရွိမယ္ဆုိရင္) သည္းခံျခင္းအရာ မွာလည္း ဧတဒဂ္ရေတာ္မူႏုိင္ပါတယ္။ အမ်က္ေဒါသမရွိ၊ မာန္မာနကင္းေတာ္ မူတဲ့ေနရာ မွာ အရွင္ျမတ္ကုိ ဘယ္သူမွ လုိက္လုိ႔မမွီႏုိင္ပါဘူး။ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ ဟာ မဟာပထ၀ီေျမႀကီးပမာ သည္းခံႏုိင္သူျဖစ္သလုိ ေျခသုတ္ပုဆုိး ေျမြစြယ္ က်ိဳးနဲ႔ ဦးခ်ိဳက်ိဳးတဲ့ႏြားလားပမာ မာန္မာကင္းသူလည္း ျဖစ္ေတာ္မူပါတယ္။ ေတာင္းရမ္းစားသူ ဒြန္းစ႑ားရဲ့ သားတစ္ဦးလုိ မိမိကုိယ္ကုိ ႏွိမ့္ခ်တဲ့ စိတ္ထား လည္း ရွိေတာ္မူပါတယ္။
အပူအရႈပ္နဲ႔ လူလုပ္ေနၾကတဲ့ အႏၶပုထုဇဥ္ေတြဟာ ေဘးဒုကၡအပူေတြ၊ ျပႆနာအရႈပ္ေတြကုိ ဖန္တီးျပီး အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ကို စြပ္စြဲရန္ လုပ္တတ္တယ္။ တစ္ခါတစ္ရံ ဘာမွမတုံျပန္ဘဲ သည္းခံတတ္သလုိ တစ္ခါတစ္ရံ က်ေတာ့ တည္ျငိမ္ရဲ၀ံ့စြာ ေျဖရွင္းတတ္ပါတယ္။ တစ္ခါတုန္းက ဆုိရင္ ရွင္ေတာ္ဘုရားထံ မဟုတ္မတရား စြပ္စြဲတုိင္ၾကားခဲ့တဲ့ ရဟန္းငယ္တစ္ပါး ေၾကာင့္ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ဟာ သံဃပရိသတ္အလယ္မွာ မိမိရဲ့ စိတ္ေနသေဘာထားနဲ႔ ကုိယ္က်င့္တရားကုိ ရဲရဲေတာက္ ထုတ္ေဖာ္ေလွ်ာက္ ထားခဲ့ပါတယ္။ အရွင္ျမတ္ရဲ့ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ကုိ ၾကားနာရတဲ့အခါ ပုထုဇဥ္ ရဟန္းေတြဟာ မ်က္ရည္မဆည္ႏုိင္ ျဖစ္ၾကရျပီး ၊ ရဟႏၱာအရွင္ျမတ္ေတြက ဓမၼ သံေ၀ဂ ရေတာ္မူၾကပါတယ္။ မဟာပထ၀ီေျမႀကီးကေတာ့ မခံႏုိင္ေတာ့တဲ့ အဆုံး ၉-ႀကိမ္၊ ၉-ခါ တုန္လႈပ္ခဲ့ရပါတယ္။
ဒီလုိ ဂုဏ္သတင္း ပ်ံ့ေမႊးေတာ္မူတဲ့ မေထရ္ျမတ္ရဲ့ အေၾကာင္းကုိ အယူ၀ါဒ မတူသူ ပုဏၰားတစ္ဦးက ၾကားသိရတဲ့အခါ မယုံၾကည္တာမုိ႔ ဆြမ္းခံ၀င္ေနတဲ့ အရွင္ျမတ္ရဲ့ ေနာက္က လုိက္သြားျပီး အရွင္ျမတ္ရဲ့ ေက်ာကုန္းအလယ္ကုိ လက္၀ါးနဲ႔ ျပင္းထန္စြာ ရုိ္က္ႏွက္ ပုတ္ခတ္ပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာ ဟာ" ဘာျဖစ္တာလဲလုိ႔ေတာင္ လွည့္ၾကည့္ေတာ္မမူဘဲ ၾကြျမဲၾကြေတာ္မူပါတယ္။ အဲဒီအခါ ရုိက္ႏွက္လုိက္မိတဲ့ ပုဏၰားဟာ ေနာင္တတရားနဲ႔ ပူေလာင္လာျပီး" သည္းခံျခင္းဂုဏ္နဲ႔ ျပည့္စုံေတာ္မူတဲ့ အရွင္ျမတ္ဟာ အံ့ၾသဖြယ္ေကာင္းပါေပစြ" လုိ႔ ၾကည္ညုိေတာ္မူကာ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ရဲ့ ေျခေတာ္ရင္းမွာ ၀ပ္စင္းျပီး" အရွင္ဘုရား တပည့္ေတာ္အား သည္းခံခြင့္လႊတ္ေတာ္မူပါ" လုိ႔ ေလွ်ာက္ထားပါတယ္။
မေထရ္ျမတ္က "ဒါဟာ ဘာလဲ" လုိ႔ ေမးေတာ္မူတဲ့အခါ "တပည့္ေတာ္ စပ္းသပ္လုိတာနဲ႔ အရွင္ဘုရားကုိ ရုိက္နွက္မိတာပါဘုရား"လုိ႔ ပုဏၰားက ေလွ်ာက္ထားပါတယ္။ "ရွိပါေစ၊ သင့္ကုိ ငါ သည္းခံပါတယ္" လုိ႔ အရွင္သာရိပုတၱ ရာက မိန္႔ၾကားေတာ္မူတဲ့အခါ ပုဏၰားဟာ အရွင္ျမတ္ကုိ ေနအိမ္သုိ႔ ရုိေသစြာ ပင့္ေဆာင္ျပီး ဆြမ္းလုပ္ေကၽြးပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ တျခားလူေတြဟာ စိတ္ဆုိးျပီး "ဒီပုဏၰားဟာ အျပစ္မရွိတဲ့ ငါတုိ႔ရဲ႔အရွင္ျမတ္ကုိ ရုိက္တယ္၊ သူ႔ကုိ ဆုံးမရမယ္၊ ဒီေနရာမွာပဲ ေသေအာင္သတ္မယ္"လုိ႔ တုတ္ဓား စတာေတြကုိင္ျပီး ပုဏၰားရဲ့အိမ္တံခါး၀မွာ စုေ၀းေနၾကတယ္။
ဆြမ္းကိစၥျပီးတဲ့အခါ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ဟာ ပုဏၰားကုိ သပိတ္ အကုိင္ခုိင္းျပီး အိမ္က ထြက္ေတာ္မူလာတယ္။ လူအုပ္ကုိ ေတြ႔တာမုိ႔ "ဒကာတုိ႔ အဲဒါက ဘာသေဘာလဲ"လုိ႔ ေမးျမန္းတဲ့အခါ "အရွင္ဘုရားကုိ ရုိက္ႏွက္တဲ့ ဒီပုဏၰားမုိက္ကုိ ဆုံးမေပးၾကမလုိ႔ပါဘုရား" လုိ႔ ေလွ်ာက္ထားၾကတယ္။ "ဒကာတုိ႔ ဒီပုဏၰားက သင္တုိ႔ ရုိ္က္တာမဟုတ္ ငါ့ကုိရုိက္တာျဖစ္တယ္။ အခု ဒီပုဏၰားက ငါ့ကုိ ခြင့္လႊတ္ဖုိ႔ ေလွ်ာက္ထား ေတာင္းပန္ျပီးျပီ။ သင္ဒကာတုိ႔ အိမ္ျပန္ၾက"လုိ႔ အရွင္သာရိပုတၱရာက တုိက္တြန္းျပီး ပုဏၰားကုိလည္း အိမ္ျပန္ေစကာ ေက်ာင္းေတာ္ကုိ ျပန္ၾကြလာေတာ္မူပါတယ္။
သည္းခံျခင္းတရားနဲ႔ သူေတာ္ေကာင္း နွလုံးသားဆုိတာ "ေရကန္နဲ႔ၾကာ" လုိပါပဲ။ အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ အလွဆင္ေပးေနတဲ့ အရာေတြပါ။ သူေတာ္ ေကာင္းႏွလုံးသားဆုိတဲ့ ေအးျမၾကည္လင္တဲ့ ေမတၱာေရစင္ေၾကာင့္ တည္ျငိမ္ လွပတဲ့ ခႏၱီၾကာပန္းေတြ ပြင့္လန္းလာသလုိ၊ ခႏၱီၾကာ၀န္းေတြရဲ့ တည္ျငိမ္လွပမႈ အရွိန္အ၀ါေၾကာင့္လည္း သူေတာ္ေကာင္း ႏွလုံးသားဆုိတဲ့ ေရကန္ဟာ ပုိမုိထည္ ၀ါ က်က္သေရျဖာ လွပလာရပါတယ္။
ဉာဏ္ပညာကုိ ျမတ္ႏုိးျပီး အဆုံးအမတရားကုိ ဦးထိပ္ထားတတ္ေသာ၊ သူတစ္ထူးေက်းဇူးတရားကုိ သိမွတ္ေပးဆပ္တတ္ေသာ၊ အမ်က္မပါ မာနမရွိ ပကတိ သည္းခံတတ္ေသာ သူေတာ္ေကာင္းႏွလုံးသားပုိင္ရွင္ အရွင္သာရိပုတၱရာ မေထရ္ျမတ္ႀကီးဟာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁၄၈-ခုႏွစ္၊ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန႔ ဖြားရာဇာတိ နာလကရြာမွာ ပရိနိဗၺာန္ ၀င္စံေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
သက္ေတာ္(၈၀) ၀ါေတာ္(၄၄)၀ါအတြင္း သတၱေလာကရဲ့ အက်ိဳးစီးပြားကုိ စြမ္းစြမ္းတမံ ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူရင္း မေထရ္ျမတ္ ေဟာၾကားေတာ္မူအပ္တဲ့ တရားေတာ္ေတြဟာ နိကာယ္ငါးရပ္၊ ပိဋကတ္ေတာ္မွာ အင္မတန္မ်ားျပားေတာ္မူ လွပါတယ္။ ပဋိသမၻီဒါမဂ္ပါဠိေတာ္၊ မဟာနိေဒၵသပါဠိေတာ္၊ စူဠနိေဒၵသပါဠိေတာ္ ေတြဟာ က်မ္းစာအေနနဲ႔ ထင္ရွားျပီး သာရိပုတၱေထရ ဂါထာေတာ္ေတြဟာ "ကုိယ္တုိင္ေရး ေထရုပၸတၱိက်မ္းစာ" ျဖစ္သလုိ "တရားဟင္းေလးအုိးႀကီး"လုိ႔လည္း ဓမၼရသစုံလင္စြာ ပါ၀င္ေတာ္မူပါတယ္။
တစ္ခ်ိန္က ရွင္ေတာ္ဘုရားဟာ အနီးမွာရွိတဲ့ အရွင္အာနႏၵာကုိ "အာနႏၵာ သူတစ္ပါးေတြက သာရိပုတၱရာကုိ နွစ္သစ္ၾကည္ညုိၾကတယ္၊ သင္ကေကာ သာရိ ပုတၱရာကုိ ႏွစ္သစ္သေဘာက်ရဲ့လား"လုိ႔ ေမးေတာ္မူပါတယ္။ အဲဒီအခါ အရွင္ အာနႏၵာဟာ" ဒီေန႔ ဇမၺဴဒိပ္ကြ်န္းရဲ့ အလံတံခြန္သဖြယ္ျဖစ္တဲ့ သေျပပင္ႀကီးကုိ လႈပ္ခါျပရေတာ့မယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ တိမ္တုိက္ၾကားထဲက လျပည့္၀န္းႀကီးကုိ ထုတ္ေဆာင္ျပရေတာ့မယ္" ဆုိျပီး ၀မ္းသာရႊင္ျပစြာနဲ႔ အရွင္သာရိပုတၱရာရဲ့ သူေတာ္ေကာင္းဂုဏ္ရည္ ၁၆ မ်ိဳးကုိ ထုတ္ေဖာ္ေလွ်ာက္ထားေတာ္မူပါတယ္။
ျပီးမွ နိဂုံးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ "ျမတ္စြာဘုရား၊ ေလာကမွာ လူဖ်င္းလူအ၊ စိတ္ယုတ္ မာရွိသူ၊ မုိက္လုံးႀကီးသူ၊ ရူးသြပ္ေနသူမဟုတ္ရင္ ဘယ္သူမဆုိ အရွင္သာရိ ပုတၱရာကုိ ႏွစ္သက္ၾကည္ညုိၾကၽမွာပါဘုရား"လုိ႔ ေလွ်ာက္ထားလုိက္ပါတယ္။ စာေရးသူလည္း အရွင္အာနႏၵာရဲ့ တန္ဖုိးႀကီးေလးျမတ္လွတဲ့ ဒီမွတ္ခ်က္မိန္႔ခြန္း ေတာ္နဲ႔ပဲ တုႏႈိင္း၍မမီတဲ့ သူေတာ္ေကာင္းဂုဏ္ရည္ပုိင္ရွင္ ပညာအရာ ဧတဒဂ္ရ အဂၢသာ၀က မေထရ္ျမတ္္ႀကီးကုိ ေလးျမတ္ေကာ္ေရာ္ရွိခုိး ပူေဇာ္လုိက္ပါတယ္။
က်မ္းကုိး
၁။ အဂၤုတၳိဳရ္အ႒ကထာ (ပထမတြဲ)
၂။အပါဒါန္အ႒ကထာ(ပထမတြဲ)
၃။ ဓမၼပဒ အ႒ကထာ(ပ+ဒု)
၄။သံယုတ္ အ႒ကထာ(ဒုတိယတြဲ)
၅။ မူလပဏာသ အ႒ကထာ(ဆ႒မတြဲ)
၆။မဟာဗုဒၶ၀င္က်မ္း(ဆ႒မတြဲ)
ေတာ္၀င္ႏြယ္

ဗုဒၶဘာသာ (၅) မ်ိဳး

ယေန႔ေခတ္မွာဘာသာအသိတရား

တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ေခါင္းပါးလာျပီ ဘုရားစကားနဲ႕ ဆန္႕က်င္ဘက္ေတြခ်ည္းလုပ္ေနၾကတာမ်ားလာပါျပီ။
ဒီလုိ အေျခအေနေတြကုိသိလုိ႔
ျမတ္စြာဘုရားက"ေနာင္အနာဂတ္ကာလမွာ ဗုဒၶဘာသာ ငါးမ်ိဳးကြဲျပားလိမ့္မယ္" ဟု ေဟာေတာ္မူထားခဲ့ပါတယ္။
အဲဒီဗုဒၶဘာသာ ငါးမ်ိဳးကေတာ့......
(၁)။ ကုလ ဗုုဒၶဘာသာ
(၂)။ လာဘ ဗုဒၶဘာသာ
(၃)။ ဘယ ဗုဒၶဘာသာ
(၄)။ သဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာ
(၅)။ ပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာ

(၁)။ ကုလ ဗုဒၶဘာသာ( မိရုိးဖလာဗုဒၶဘာသာ)ကုလ ဗုဒၶဘာသာ ဆုိတာ ရုိးရာ ဗုဒၶဘာသာ ကိုေျပာတာပါ။
အေမအေဖက ဗုဒၶဘာသာမုိ႔ သားသမီးက ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္လာရတာပါ။ မိဘက ခရစ္ယာန္္ဆုုိရင္ သားသမီးကလည္း ခရစ္ယာန္။ မိဘက အစၥလာမ္ဆုိရင္ သားသမီးကလည္း အစၥလာမ္။ ဒါမ်ဳိးကို မိရုိးဖလာ ကုလဗုဒၶဘာသာေပါ့။ မိဘက ဗုဒၶဘာသာ မုိ႔သာ သားသမီးက ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္လာရတယ္ ဘုရားရွင္ ဘာလုိ႔ပြင့္မွန္းမသိ။  ဘုရား ဘာတရားေဟာမွန္းလည္း မသိ။
ကိုယ္ေျပာတဲ့ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဆုိတာေတာင္မွ ဘာေျပာမွန္းမသိ။
ကိုယ္ကုိးကြယ္ေနတဲ့ ျမတ္စြာဘုရားဘာေၾကာင့္ကိုးကြယ္ရမွန္းလည္းမသိ ။
တရားေတာ္ကို ဘာေၾကာင့္ကိုးကြယ္ရ မွန္းမသိ။ဘုရားကို ဦးခ်တာ ဘာရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဦးခ်ေနမွန္းကို မသိတာ။
ဘာေၾကာင့္ဒီေလာက္ ရုိရုိေသေသနဲ႔ အေလးျပဳေနမွန္းကို မသိတာ။
လုပ္ေတာ့ လုပ္ေနတာပဲ အသိပညာ ဘာမွမပါတာ။ အဲဒါ ကုလဗုဒၶဘာသာပါ။

(၂) လာဘာဗုဒၶဘာသာ(လာဘ္လာဘ လိုလို ့ကိုးကြယ္တဲ့ဗုဒၶဘာသာ)
လာဘာဗုဒၶဘာသာဆုိတာ လာဘ္လာဘလုိလို႔ ကုိးကြယ္တဲ့ ဗုဒၶဘာသာကို ဆုိလုိတာပါ။
ဒီဘ၀စီးပြားေရးေလး တက္မလားဆုိျပီးေတာ့မွ ဘုရားကိုးကြယ္တာမွာ ေရြးျပီးေတာ့ကုိးကြယ္တယ္။
ဒီဘုရားကုိးကြယ္ရင္ေတာ့ လာဘ္လာဘေပါမ်ားတယ္ဟုိဘုရားကုိးကြယ္ရင္ေတာ့ စီးပြားတတ္တယ္ဆုိျပီး ေရြးကိုးကြယ္တာ လာဘဗုဒၶ ဘာသာပါ။
ဘုရားကိုးကြယ္မွလာဘ္ေပါမယ္ဆုိရင္ ဘုရားမကိုးကြယ္တဲ့ ခရစ္ယာန္ေတြ ဘာလုိ႔လာဘ္ရႊင္ေနတာလဲ။
အဓိက စီးပြားေရး ျဖစ္ေနတယ္ဆုိတာ ဘုရားေၾကာင့္မဟုတ္ပါဘူး။ကံဥာဏ္၀ီရိယ သတၱိေၾကာင့္ပါ။
အေရာင္းအ၀ယ္တစ္ခုလုပ္မယ္။အိမ္ျခံ၀င္း၀ယ္မယ္ ေရာင္းမယ္။
အိမ္ေနရာေျပာင္းမယ္ဆုိရင္ေတာင္မွ ရက္ရာဇာ ျပႆဒါး ေရြးေနတာေတြ၊ ဘုရားေက်ာင္းေဆာင္ ေပၚမွာ ဘုိးေတာ္ပံုေတြ ဘြားေတာ္ပံုေတြ တင္ထားတာေတြ၊ ကိုးၾကီးေက်ာ္ မႏွဲေလး အစရိွေတြနတ္ေတြ ကိုးကြယ္တာေတြ၊ ေဗဒင္ေတြ ယံုၾကည္ျပီး ယၾတာေတြ ေခ်လိုက္ၾက စတဲ့ လာဘ္လာဘလုိခ်င္လုိ႔ ကိုးကြယ္တဲ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားကို လာဘာဗုဒၶဘာသာ ဟုေခၚပါသည္။

(၃)ဘယ ဗုဒၶဘာသာ(ေၾကာက္လုိ႔ ကိုးကြယ္ေသာ ဗုဒၶဘာသာ)
ဘယဗုဒၶဘာသာဆုိတာေဘးကို ေၾကာက္လုိ႔ ကိုးကြယ္တာကုိ ေခၚပါတယ္။
အႏၲရာယ္ကင္းဖုိ႔၊ေဘးရွင္းဖုိ႔၊ အသက္ရွည္ဖုိ႔၊ က်န္းမာဖုိ႔ ၊ ဒီလုိအေတြးအေခၚ အယူအဆေတြနဲ႔ ဘုရားကို ကိုးကြယ္တာကို ဘယဗုဒၶဘာသာဟုေခၚပါသည္။
ဒီဘုရားကုိ ကိုးကြယ္မွ အသက္ရွည္မယ္ ဆုိရင္ ဒီဘုရားကို မကိုးကြယ္တဲ့ ခရစ္ယာန္ေတြ အစလာမ္ေတြ အသက္ရွစ္ဆယ္ တစ္ရာေက်ာ္ေတြ ရွည္ေနၾကတာ ဘာလုိ႔ပါလဲ။
ဘာမွမသိဘဲ ရမ္းကိုးကြယ္တာ ကုလဗုဒၶဘာသာ၊လာဘ္လာဘာ လုိခ်င္ျပီး ကိုးကြယ္တာ လာဘ္လာဘ လုိခ်င္ျပီး ကနားေတြေပးတာ လာဘဗုဒၶဘာသာ၊ ေဘးေၾကာက္ျပီး အကိုးကြယ္ေတြ မွားေနတာ ဘယဗုဒၶဘာသာ။ ဒီကုလ၊ လာဘ၊ ဘယဗုဒၶဘာသာ

(၃)မ်ိဳးကိုေအာက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာဟု ေခၚပါသည္။
ဟုိလူမပါ၊ ဒီလူမပါ၊ ဟုိလူပသပါတယ္။ ဒီလူပသပါတယ္။
လက္ညိႈးထုိး ခြက္လွန္ လုပ္ေနတာ ေတြကို ျမတ္စြာဘုရားက သူေတာင္းစား ဗုဒၶဘာသာပါတဲ့။
ခႏၶာကိုယ္မွာ အသိ၊ဘာသာေရးအသိဓာတ္ခံ အားနည္းေတာ့ လိမ္စားေနတဲ့ သူေတြကလိမ္လုိ႔ေကာင္းေနပါတယ္။
ဘုရားလည္း ကုိးကြယ္ရေသး၊ တရားလည္း ကုိးကြယ္ရေသး၊ ဆြမ္းဦးကိုလည္း ေလာင္လွဴရေသး သာသနာေတာ္ကိုလည္း သကၤန္း ဆြမ္းေက်ာင္းေဆး၊ ပစည္းေလးပါးနဲ႔ လွဴဒါန္းပူေဇာ္ဆက္ကပ္ရေသး။
ဘာအတြက္ ဒါေတြ လုပ္ေနရတာလဲ ဘာအတြက္သာသနာကိုခ်ီးေျမွာက္ေနတာလဲ၊ ဘာအတြက္ ေက်ာင္းေဆာက္ေနတာလဲ ။ စဥ္းစားပါ၊ ေ၀ဖန္ပါ၊သံုးသပ္ပါ။

(၄)သဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာသဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာဆုိတာ သဒၶါတရားကို အရင္းခံပါတယ္။ သဒၶါတရားဆုိတာ ယံုၾကည္ခ်က္ပါ။
ဘုရား၊တရား၊ သံဃာာကို တကယ္သက္၀င္ယံုၾကည္တာကို ေခၚပါတယ္။
ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာကိုယံုၾကည္တဲ့ေနရာမွာလည္း မွန္မွန္ကန္ကန္ ယံုၾကည္တဲ့ သမၼာသဒၶါ နဲ႔ မွားမွားယြင္းယြင္း ယံုၾကည္တဲ့ မိစၧာသဒၶါဆုိျပီး ႏွစ္မ်ိဳးရိွပါတယ္။
သမၼာသဒၶါဆိုတဲ့ မွန္မွန္ကန္ကန္ယံုၾကည္ခ်က္ ဆုိတာ သစၥာာတရား သိေတာ္မူတဲ့ျမတ္စြာဘုရားဟာ ေ၀ေနယ် သတၲ၀ါေတြကို သူသိသကဲ့သို႔ ေမတၲာ ဂရုဏာေတာ္အျပည့္နဲ႔သစၥာေလးခ်က္ အနက္ကို ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
ဒီတရားေတာ္ အနက္ေတြကိုပိုင္ပုိင္ႏုိင္ႏုိင္သိေတာ္မူသြ ားၾကတဲ့ အရိယာသူေတာ္စင္ၾကီး ေတြဟာနိဗၺာန္၀င္စံသြားၾကပါတယ္။
နိဗၺာန္ဆုိတာ အိုနာေသ လြတ္ရာပါ။
"အေသလြတ္ရာ ျပတတ္လုိ႔ျမတ္စြာဘုရားအား ကိုးကြယ္ပါ၏" ဆုိတဲ့ ယံုၾက ည္ခ်က္ဟာ မွန္ေသာယံုၾကည္ခ်က္။
 

တရားေတာ္ကိုဘာေၾကာင့္ကုိးကြယ္ရသလဲ။
ျမတ္စြာဘုရားေဟာ္ေတာ္မူခဲ့ တဲ့ တရားေတာ္ကိုၾကိဳးစားမယုတ္ ပြားမ်ားအားထုတ္လုိက္လုိ႔ တရားလမ္းေၾကာင္းအတုိင္း မဂၢင္လမ္းအတုိင္းသာ ေလွ်ာက္သြားရင္ နိွဗၺာန္ေရာက္ပါမည္။
ထုိအေသလြတ္ရာ ပို႔ေဆာင္တာဟာ တရားက ပို႔ေဆာင္တာပါ။
ပုဂၢိဳဳလ္က ပို႔ေဆာင္တာ မဟုတ္ပါဘူး။တရားေတာ္ကုိ မွန္ေသာယံုၾကည္မႈ။
ထုိတရားေတြ မကြယ္မေပ်ာက္ေသးတာ ဘယ္သူ႔ေက်းဇူးပါလဲ ဆုိရင္ သံဃာာရဲ ႔ ေက်းဇူးပါ။
ဘုရားရွင္ ေဟာေတာ္မူေသာ ဓမၼကၡႏၶာေပါင္း ရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္၊ သုတ္၊ ၀ိနည္းအဘိဓမၼာတရားေတြ ဒီတရားေတြကို သံဃာာေတာ္ေတြက ေဆာင္ထားတာပါ။ ပိဋကသံုးပံုကိုသံဃာေတာ္ေတြက ေစာင့္ေရွာက္ထားတာပါ။
သံဃာာေတာ္ကို ယံုၾကည္မႈ။ဒါေတြက ရတနာျမတ္သံုးပါးကို မွန္မွန္ကန္ကန္ယံုၾကည္တဲ့ သမၼာသဒၶါ ယံုၾကည္မႈ။ မိစၧာသဒၶါယံုၾကည္မႈက လာဘ္လာဘေပါတယ္။
အႏၲရာယ္ကင္းတယ္ ဆုိျပီး ကုိးကြယ္ယံုၾကည္ေနတာဟာ မိစၧာသဒၶါ။
လာဘ္လာဘေပါတယ္ဆုိတဲ့ လာဘဗုဒၶ ဘာသာယံုၾကည္ခ်က္၊ အႏၱရာယ္ကင္းေအာင္ဆုိျပီး ဘယဗုဒၶဘာသာေတြရဲ႔ ယံုၾကည္မႈ ဗုဒၶရဲ ႔ ဂုဏ္ေတာ္ကို ဘာမွနားမလည္ဘဲ သူမ်ားဦးတုိက္လုိ႔သာ ရမ္းဦးတုိုက္ရတဲ့ ကုလဗုဒၶဘာသာေတြရဲ ႔ ယံုၾကည္မႈ ဒါေတြက မိစၧာသဒၶါေတြပါ။
အေသလြတ္ရာလမ္းကို ျပတတ္လုိ႔၊ အေသလြတ္ရာကို ပို႔ေဆာင္ႏုိင္လုိ႔ ၊ အေသလြတ္ရာတရားကို ေဆာင္ထားႏုိင္လုိ႔ ရတနာသုံုးပါးကိုကုိးကြယ္ပါ၏
ဆုိတဲ့ သမၼာသဒၶါ ။အႏွစ္သာရမရိွတာကို မရိွဘူးလုိ႔ သိတယ္။
အႏွစ္သာရ ရိွတာကို ရိွတယ္လုိ႔ သိတယ္။မွားတာကိုမွားတယ္လုိိ႔သိတယ္။
မွန္တာကို မွန္တယ္လုိ႔ သိတယ္။ သိတဲ့အျပင္၊အမွားလမ္းကို ေရွာင္၊ အမွန္လမ္းကို ေဆာင္တာသည့္္ သမၼာသဒၶါ ရိွတဲ့ သဒၶါဓိကဗုဒၶဘာသာပါ။

(၅)ပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာဆုိတာ သစၥာတရားကို ေသခ်ာသိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာကို ေခၚတာပါ။
သဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာဟာ တရားေတာ္ကုိ ယံုၾကည္တယ္။ တရားေတာ္ကို ဘယ္လုိယံုတာလည္းဆုိေတာ့ ရမ္းယံုတာမဟုတ္ဘဲ ခႏၶာသိနဲ႔ အေသအခ်ာ သိျပီး ယံုတယ္။
ထုိသို႔ သိတာကို ပညာဟု ေခၚပါတယ္။
သစၥာေလးပါးတရားေတာ္ကို အေသအခ်ာ ပညာသိနဲ႔ သိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာ၊ ျဖစ္မႈပ်က္မႈေတြကို သိတဲ့ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္ပ်က္ျမင္တာ ခႏၶာက ျမင္တာလား ပညာကျမင္တာလားဆုိေတာ့ ပညာက ျမင္တာပါ။
ပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာပါ။ 

 
ဘုရားက မင္းတုိ႔ခႏၶာထဲမွာ ျဖစ္တာနဲဲ႔ ပ်က္တာပဲ ရိွတယ္ လုိ႔ ေဟာခဲ့ပါတယ္။
ဒါကိုကုိယ္တုိင္သစၥာတရားေတာ္ကိုေသခ်ာသိျပီး က်င့္ၾကည့္လုိက္ေတာ့ ျမင္တယ္။
ကိုယ္တုိင္ျမင္ေတာ့ ယံုၾကည္လာတယ္။ ယံုၾကည္တာက သဒၶါ၊ ျဖစ္ပ်က္ျမင္တာကပညာ။
ထုိ႔ေၾကာင့္သဒၶါနဲ႔ ပညာ သြားျပီးတြဲေနပါတယ္။
သဒၶါနဲ႔ ပညာဟာ တြဲလ်က္ပါတဲ့။သဒၶါတရား မွန္မွန္ကန္ကန္ နဲ႔ သာ ၾကိဳးစားမယ္ဆုိရင္ အပါယ္ေလးပါးမွကူေျမာက္ႏိုင္၏။

 
တုိ႔မွာ အပါယ္မ်ိဳးေစ့ေတြ၊ အပါယ္က်ေၾကာင္းကံေတြ လုပ္ထားတာရိွတယ္။
ဒါေတြကို ဘယ္သူမွ ၀င္တားလို႔ မရပါဘူး။
သူ႔ကိုတားခ်င္ရင္၊ သူ႔ကို အက်ိဳးမေပးေစခ်င္ရင္ဘာနဲ႔ ျဖတ္ရမလဲ ဆုိေတာ့ ဥာဏ္နဲ႔ ျဖတ္ရပါမယ္။
ဥာဏ္နဲ႔ ျဖတ္လုိက္လုိ႔ျဖစ္ပ်က္မဂ္ဆုိက္ေနတဲ့ ပုဂၢိဳလ္မွာ သဒၶါလည္း ပါတယ္၊ ပညာလည္း ပါပါတယ္။
ဒါသည္သဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္ပါသည္။
သဒၶါဓိက ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပညာဓိက ဗုဒၶဘာသာဟာ အထက္တန္းစား ဗုဒၶဘာသာပါ။